Đến Thái Nguyên du khách sẽ đi qua thành phố trẻ Sông Công, mảnh đất căng tràn sức sống ở tuổi đôi mươi đang là điểm đến hấp dẫn của các nhà đầu tư. Ít người biết rằng trong thành phố trẻ ấy có một địa danh từng ghi dấu ấn quan trọng trong lịch sử đấu tranh cách mạng giải phóng dân tộc, đó là Căng Bá Vân.
Căng Bá Vân thuộc xã Bình Sơn, Thành phố Sông Công, tháng 6/1940 thực dân Pháp lập Căng Bá Vân để giam giữ những người cộng sản. Địa điểm lập căng Bá Vân là nơi hẻo lánh thuộc làng Bá Vân, giao thông khó khăn, dân cư thưa thớt, ngăn cách bên ngoài bởi dòng sông Công. Thực dân Pháp cho xây dựng hai Căng gồm hai nhà giam xung quanh có tường rào chắc chắn, bốn góc hai nhà giam có 4 vọng gác canh giữ, liền nhà giam là nhà của cai ngục và lính, có một vọng gác riêng cho cai ngục. Trại lợn trại gà và bãi sân khấu của nhà từ được bố trí ở xung quanh phía ngoài hai nhà giam.
Tháng 4/1941, hơn 200 người đa số là chiến sỹ cách mạng và những người yêu nước chống lại thực dân Pháp bị giam ở Căng Bắc Mê và nhiều tỉnh được đưa về giam giữ tại Căng Bá Vân. Tại đây, chi bộ Căng đã được thành lập gồm 8 đảng viên, các đảng viên đã biến nơi giam giữ thành trường học, tổ chức học tập chính trị, quân sự, biểu diễn văn nghệ chăm lo cải thiện đời sống, tuyên truyền giác ngộ binh lính và nhân dân địa phương. Tại Căng tờ báo “dòng Sông Công” đã ra đời phản ánh sinh hoạt nội bộ, bàn luận tình hình trong nước, thế giới.
Tháng 7/1944, chi bộ trong Căng bí mật họp bàn thực hiện nghị quyết của Xứ ủy Bắc kỳ trong đó có việc rút một số đồng chí ra khỏi Căng bổ sung cho phong trào cách mạng bên ngoài. Ngày 21/8/1944, 8 đảng viên đã vượt Căng an toàn về với phong trào cách mạng trong cả nước. Tháng 10/1944 thực dân Pháp giải tán Căng Bá Vân chuyển số tù còn lại về nhà tù Sơn La và nhà tù Nghĩa Lộ.
Tồn tại trong khoảng thời gian không dài (từ 1940 đến 1944), nhưng Căng Bá Vân đã để lại dấu ấn quan tọng trong lịch sử đấu tranh cách mạng giải phóng dân tộc của tỉnh Thái Nguyên và của cả nước
Địa điểm Căng Bá Vân đã được xếp hạng di tích lịch sử văn hóa cấp Quốc gia năm 1994. Tại đây một nhà truyền thống mang tên Căng Bá Vân đã được xây dựng trưng bày những tư liệu về lịch sử đấu tranh của các chiến sỹ cách mạng để giáo dục truyền thống yêu nước cho các thế hệ.
Là "cái nôi" sản xuất ngựa của Việt Nam, Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển chăn nuôi miền núi hay còn gọi "trại ngựa Bá Vân" hiện đang sở hữu đàn ngựa giống với đa dạng chủng loại nhất nước ta.
Ở rìa thành phố Sông Công (Thái Nguyên), trang trại ngựa này tọa lạc trên một khu đất rộng cách trung tâm 7km. Thông thường, mỗi ngày trại chỉ thả ngựa trong vài giờ, lúc ấy cũng là khoảng thời gian chúng nhởn nhơ gặm cỏ trên các khu đồi hay bên hồ nước, tạo thành một khung cảnh tuyệt đẹp, tựa như chốn “thảo nguyên” ở đất nước nào đấy.
Đàn ngựa nhởn nhơ gặm cỏ bên hồ. Ảnh: Hoàng Anh.
Cứ ngỡ như cảnh này chỉ có trên phim hoặc tại một đất nước nào đó, không phải… Việt Nam! Ảnh: Hoàng Anh.
Hiện nơi đây là điểm chụp ảnh của nhiều bạn trẻ cũng như tham quan, dã ngoại.
Đàn ngựa thường được lùa ra đồng cỏ từ 10 - 15h hàng ngày. Ảnh: Club photo Thái Nguyên.
Từ Hà Nội, rất dễ dàng để có thể lên được Thái Nguyên. Nếu đi bằng xe khách, bạn mua vé tại bến xe Giáp Bát với giá dao động từ 80 - 150 nghìn/người. Nếu đi bằng xe máy, du khách có thể theo hướng hướng cầu Nhật Tân - đường Võ Nguyên Giáp - QL3 - Sóc Sơn - Thái Nguyên.
Bên cạnh “trại ngựa Bá Vân”, bạn nên ghé thăm khu du lịch nổi tiếng nhất Thái Nguyên là Hồ Núi Cốc hoặc những địa điểm thú vị khác như đồi chè Tân Cương, hang Phượng Hoàng, suối Mỏ Gà, thác 7 tầng Khuôn Tát…
Cách trung tâm thành phố Thái Nguyên khoảng 10km về phía Tây Nam, đồi chè Tân Cương trải dài trên diện tích rộng hơn 1.300ha.
Hồ Núi Cốc nằm không xa vùng đồi chè Tân Cương, rất thuận tiện để kết hợp thành một chuỗi các điểm tham quan.
Vì vị trí rất gần với Hà Nội (chỉ cách khoảng 70km), Thái Nguyên là địa điểm rất phù hợp cho những chuyến đi ngắn ngày hoặc cuối tuần. Khi đến đây, ẩm thực là điều mà chắc chắn bất kỳ du khách nào cũng không nên bỏ qua khi Thái Nguyên sở hữu khá nhiều món ngon đặc trưng, có thể mua về làm quà như trà Thái Nguyên, xôi thập cẩm, bánh chưng Bờ Đậu, cơm lam Định Hóa, bánh cooc mò, bánh ngải…
